Literatür Taraması Yapısı: Bölümlerin Birlikte Çalışması

Tek bir düzen her literatür taraması için üstün değildir: tematik düzen, kaynakları birleştiren ana ilişki ortak kavram, soru veya tartışma olduğunda; kronolojik düzen ise zaman içindeki gelişim, değişim veya dönüm noktaları sentezin kendisi için önemli olduğunda daha uygundur. Hangi ilke seçilirse seçilsin, giriş kapsamı tanımlar, gövde seçilen ilkeye göre literatürü gruplar ve sentezler, sonuç ise kümülatif çıkarımı yeni literatür eklemeden pekiştirir.

Bölüm adları ve sınırları belge bağlamına göre değişebilir; temel ölçüt, bu işlevlerin açık, gerekçeli ve birbirine bağlı kalmasıdır.

İçindekiler⌄

Literatür Taramasının Üç Ana Bölümü

Literatür taramasının üç ana bölümü giriş, gövde ve sonuçtur ve her bir bileşen farklı bir işlev üstlenir.

Giriş, taramanın kapsamını, yönünü ve odağını belirler.

Gövde, literatürün düzenlenmesi ve sentezi yoluyla tartışmayı geliştirirken, sonuç gövdede ortaya çıkan genel değerlendirmeyi ve çıkarımları pekiştirir.

Bu işlevler, taramanın odağını, gelişimini ve kapanışını birbirine bağlayarak bütünlüğe farklı şekilde katkıda bulunur.

Giriş, sonraki tartışmaya yön veren sınırları tanımlarken, gövde bu kapsam içinde kanıtları gruplandırır ve ilişkilendirir.

Sonuç, ayrı bir tartışma hattı açmak yerine gövde aracılığıyla geliştirilen örüntüleri, ilişkileri veya çıkarımları bir araya getirir.

Birlikte, üç bileşen tanımlanmış bir odağı sentez ve pekiştirilmiş bir genel konumla birleştirir.

Bileşenler arasındaki ilişki, her bölüm aynı tarama odağını desteklerken farklı bir işlev üstlendiği sürekli bir yapısal sistem olarak görselleştirilebilir.

Daha büyük bir makale, tez veya araştırma belgesinde, bu işlevler aynı etiketler altında görünmek yerine daha geniş bölüm ve kısımlara dahil edilebilir veya bunlar arasında yeniden dağıtılabilir.

İşlevsel model, yön için giriş, geliştirme ve sentez için gövde, pekiştirme ve bütünlük için sonuç olarak kalır.

Giriş: Kapsamı ve Yönü Belirlemek

Literatür taraması girişi, hangi literatürün tarandığını belirler, kapsamı ve odağı tanımlar ve gövde için yönü belirler.

Sınırları, konunun hangi yönlerinin tarama kapsamına girdiğini ve hangilerinin odağının dışında kaldığını netleştirir.

Giriş ayrıca, gövdede seçilen literatürü birbirine bağlayacak düzenleme mantığını da işaret eder.

Bu ilişki, geniş bir konudan tanımlı bir kapsam ve tarama odağı aracılığıyla gövdenin düzenleme yönüne doğru daralan bir hareket olarak görselleştirilebilir.

Bir girişin tam içerik sırası, uzunluğu ve ifadesi disipline, ödeve ve belge gerekliliklerine göre değişebilir.

Yapısal ilke, girişin gövdeyi hazırlamak için gereken odağı, sınırları ve yönü belirlemesi olarak kalır.

Gövde: Taramanın Birbirine Bağlı Bölümlerle Geliştirilmesi

Literatür taraması gövdesi, ilgili literatürü tutarlı alt bölümler hâlinde gruplandırarak temel analitik ve sentez yükünü taşır.

Her alt bölüm, kanıtları birbirine bağlayarak tarama odağının tanımlı bir yönünü geliştirir, bireysel kaynakları izole girişler olarak ele almaz.

Bu mimari, ana tartışma içinde çalışmalar arasındaki ilişkileri açık hale getirerek sentezi destekler.

Alt bölüm gruplandırması, ilgili kaynaklara ortak bir yapısal odak vererek bunların uyumlarının, farklılıklarının, örüntülerinin veya yorumlarının birlikte ele alınmasını sağlar.

Bu birbirine bağlı gruplar, literatürün aynı genel odağa katkıda bulunan alt bölümler oluşturduğunu gösterir.

Her alt bölüm içinde, kanıtlar gruplandırmayı haklı çıkaran ilişkiye göre karşılaştırılabilir ve sentezlenebilir.

Alt bölüm daha sonra bu sentezi taramanın daha geniş akıl yürütme çizgisine katkıda bulunarak gövde bölümleri arasında bütünlüğü destekler.

Senteze hazır gruplandırma, kaynakları ortak bir odak etrafında birleştirirken, kaynak kaynak listeleme gövdeyi parçalar.

Gövde düzeyindeki mimari, alt bölümlerin ve gruplandırılmış literatürün tarama genelinde nasıl ilişkilendiğiyle ilgilidir, bunların içinde kullanılan cümle veya paragraf mekaniğiyle değil.

Alt bölümlerin sayısı ve düzenlemesi, evrensel bir yapısal formülden ziyade taramanın kapsamına ve amacına bağlıdır.

Sonuç: Taramanın Genel Konumunu Pekiştirmek

Literatür taraması sonucu, gövdede oluşturulan sentezi tarama odağıyla ilişkili genel bir değerlendirme hâlinde pekiştirir.

Ana örüntüleri, gerilimleri ve çıkarımları ayrı bulgular olarak ele almak yerine bütünleştirir.

Literatür yakınsama veya ıraksama gösterdiğinde, sonuç anlaşmayı olduğundan fazla göstermek yerine bu ayrımı korur.

Pekiştirme, önceki gövde bulgularını bir araya getirir; böylece bunların tarama içindeki kolektif önemi netleşir.

İlişki, gövde örüntüleri ve gerilimlerinin sentez yoluyla tarama odağına geri bağlanan genel bir yorumda birleşmesi olarak görselleştirilebilir.

Sonuç, mevcut gövde bulgularını pekiştirir; yeni bir literatür sunmaz.

Bir tez bölümüne veya daha büyük bir makaleye gömülü bir literatür taramasında, bazı kapanış çıkarımları bunun yerine sonraki bölümlere taşınabilirken, sonuç tarama odağı için yine de uygun bir kapanış sağlar.

Literatür Taraması Gövdesi Alt Bölümlere Nasıl Ayrılır

Literatür taraması gövdesi alt bölümleri, ilgili literatürü, her bir gruplandırmaya tutarlı bir analitik odak veren gerekçelendirilebilir bir düzenleme ilkesine göre düzenler.

Düzenleme ilkesi, belirli kaynakların neden bir arada olduğunu ve alt bölüm sınırının nerede olduğunu belirler.

Yararlı bir gruplandırma sentez için tutarlı bir birim oluştururken, zayıf bir gruplandırma kaynakları aralarındaki ilişkileri desteklemeden yalnızca sınıflandırır.

Her alt bölüm, tanımlanmış bir odağı bu düzenleme ilkesi altında yer alan literatürle birleştirir.

Gruplandırma, kaynaklar arasındaki ilişkileri belirlenebilir kılmalıdır, böylece karşılaştırma, yakınsama, anlaşmazlık veya gelişim senteze katkıda bulunabilir.

Bu mimari, ortak bir düzenleme ilkesi altında her bir alt bölüme birden fazla kaynak atanmış, tek bir geniş gövdenin birbirine bağlı gruplara ayrılması olarak görselleştirilebilir.

Örneğin, bir araştırma alanındaki değişikliklerin geniş kapsamlı bir taraması, temel kavramlar, daha sonraki yöntemsel gelişmeler ve güncel tartışmalar için küçük bir dizi birbirine bağlı alt bölüm kullanabilir.

Her gruplandırma, birden fazla ilgili çalışmayı sentezler ve tarama genelinde bütünlüğü korurken gövdenin farklı bir bölümüne katkıda bulunur.

İlgili Literatürü Ortak Bir Odak Etrafında Gruplandırmak

Ortak odak, bir grup kaynağın tek bir alt bölüm içinde birlikte ele alınmasını haklı çıkaran ilişkidir.

Kaynaklar aynı soruyu, kavramı, örüntüyü, tartışmayı, dönemi, yöntemi veya ortak bir analitik amacı destekleyen başka bir ilişkiyi ele alabilir.

Bu ilişki, çalışmaların yalnızca yan yana konulması yerine sentez yoluyla birlikte incelenmesini sağladığında gruplandırma gerekçelendirilebilir olur.

Bir literatür kümesi öncelikle kaynaklarının neden bir arada olduğunu belirleyen bir nitelik veya ilişki paylaşır.

Bu ortak odak, alt bölüm sınırını tanımlar ve gruplandırmaya belirli bir analitik amaç kazandırır.

Alt bölüm içinde sentez daha sonra çalışmaların ortak odağı nasıl ele aldığını, ilgili benzerlikler, farklılıklar veya çıkarımlar da dahil olmak üzere karşılaştırabilir.

Bir kaynak birden fazla odakla anlamlı bir şekilde ilişkiliyse, yerleşimi hangi ilişkinin o alt bölümün analitik amacına en doğrudan katkıda bulunduğuna bağlıdır.

Alt Bölümler Tutarlı Bir Düzenleme İlkesini İzler

Alt bölümlere ayırma, okuyucuların her bir alt bölümdeki malzemenin neden yer aldığını açıklayan düzenleme ilkesini anlayabildiğinde tutarlı olur.

Gruplandırma kuralı, her alt bölüm sınırını anlaşılır kılmalı ve malzeme ile analitik amacı arasında öngörülebilir bir ilişki korumalıdır.

Bu nedenle tutarlılık, her alt bölümde mekanik bir tekdüzelikten ziyade anlaşılabilir bir düzenleme mantığına bağlıdır.

Düzenleme ilkesi, sınırların, istisnaların ve sıralamanın bu mantığı koruyup korumadığı kontrol edilerek değerlendirilebilir.

Bu ölçütler, her gruplandırmanın aynı biçimi almasını gerektirmeden alt bölüm şemasının yorumlanabilir kalıp kalmadığını test eder.

Gerekçelendirilmiş bir istisna, farklı gruplandırma temelinin açık bir analitik nedeni olduğunda tutarlılığı koruyabilir.

Sıralama ayrıca, ardışık alt bölümlerin daha geniş düzenleme mantığı içinde nasıl ilişkilendiğini açıklamalıdır.

• Ortak temel dayanak: Alt bölümler, taramanın amacını destekleyen tematik veya kronolojik bir düzenleme temeli gibi tanınabilir bir gruplandırma kuralını izler.
• Yorumlanabilir sınırlar: Her alt bölüm sınırı, malzemenin neden bir tarafta değil de diğer tarafta yer aldığını açıklamaya yetecek kadar gruplandırma kuralını yansıtır.
• Gerekçelendirilmiş istisnalar: Bir istisna, açıklanmayan bir gruplandırma mantığı değişikliği yerine farklı ele almanın açık bir analitik nedeni olduğunda tutarlılığı korur.
• Tutarlı sıra: Alt bölümlerin sırası, gruplar arasında anlamlı bir ilerleme veya ilişki yansıttığı için yorumlanabilir kalır.
• Net üst düzey mantık: Karma bir yapı, bu farklı temellerin nasıl birlikte çalıştığını açıklayan bir üst düzey mantık olduğunda düzenleme temellerini birleştirebilir.

Bu nedenle karma bir yapı, bireysel alt bölümler farklı düzenleme temelleri kullansa bile, aralarındaki ilişki açıkça gerekçelendirildiği sürece tutarlı kalabilir.

Örneğin, daha geniş bir tematik yapı, zamansal gelişimin o tema için analitik olarak anlamlı olduğu kronolojik bir alt bölüm içerebilir.

Ölçüt, her alt bölümde mekanik tekdüzelik değil, yapı genelinde anlaşılabilir mantıktır.

Bölüm Sırası Tutarlı Bir Literatür Taramasını Nasıl Oluşturur

Bölüm sırası, her parçanın kendisini izleyen bölümün ihtiyaç duyduğu bağlamı hazırlaması, geliştirmesi veya çözüme kavuşturmasıyla tutarlılık oluşturur.

Bu nedenle sıra, malzemenin rastgele bir düzenlemesinden ziyade anlamlı bir bağımlılığı yansıtır.

Tam biçimi, özellikle gövde içinde olmak üzere, taramanın düzenleme mantığına göre değişebilir.

Açılış kapsamı, daha sonraki gövde bölümlerinin odaklı kalmak için bağımlı olduğu bağlamı belirler.

Gövde içinde, her geçiş, önceki bölümün işlevini bir sonrakinin gerektirdiği gelişimle ilişkilendirmelidir.

Bu ilerleme, seçilen düzenleme mantığı içinde karşıtlıkların, devamlılıkların veya vurgu değişimlerinin birikmesine olanak tanır.

Sonuç daha sonra, taramanın amacına uygun kümülatif sentez ve kapanış sağlamak için bu geliştirilmiş bağlamdan yararlanır.

Açıklayıcı bir sıra, yapısal bağımlılığın evrensel bir düzenleme öngörmekten ziyade alt bölüm sırasını nasıl belirleyebileceğini gösterir.

Sıra, taramayı araştırmak veya yazmak için kullanılan süreçten ziyade belge mantığını modeller.

Her aşama, bir sonraki aşama için gereken bağlamı veya analizi sağladığı için onu izler.

1. Bir alt bölüm, gövde tartışması için analitik bağlamı tanımlayan ve ilgili bir tartışmayı incelemenin temelini hazırlayan merkezi bir kavram oluşturur.
2. Takip eden bir alt bölüm, bu tartışmayı oluşturulan kavramı kullanarak inceler ve bunların çıkarımlarını değerlendirmek için bağlamı hazırlayan karşıtlıklar geliştirir.
3. Daha sonraki bir alt bölüm bu çıkarımları ele alır ve önceki gelişimin taramanın sentezine kümülatif olarak katkıda bulunmasını sağlar.

Yapısal sıra, bölümlerin belge içinde neden belirli bir sırada göründüğünü açıklar.

Taramayı araştırmak ve yazmak için kullanılan süreç farklı bir sırada gerçekleşebilir ve nihai yapısal ilerlemeyi belirlemez.

Tarama Kapsamından Ana Tartışmaya Geçiş

İlk gövde alt bölümü, girişte belirlenen kapsam ve düzenleme ilkesinden mantıksal olarak türetilmelidir.

Odağı, bu sınırların ve seçilen düzenleme mantığının oluşturduğu en uygun başlangıç noktasını ele almalıdır.

Bu bağımlılık, ilk alt bölümü evrensel bir başlangıç noktası olarak ele almak yerine sıralamaya net bir gerekçe kazandırır.

Taramanın kapsamı veya düzenleme ilkesi farklı bir başlangıç önceliği oluşturduğunda farklı bir ilk alt bölüm uygun olabilir.

Açılış, yönü ve ilgiyi belirlerken, gövde bu çerçeveden mantıksal olarak izleyen odakla başlayarak esaslı sentezi gerçekleştirir.

Ardışık Gövde Bölümleri Arasında Bağlantı Kurmak

Ardışık gövde bölümleri, bir alt bölümün çıkarımı ile sonraki alt bölümün odağı arasında açık bir kavramsal ilişki gerektirir.

Bağlantı, yüzeysel bir bağlantı ifadesine dayanmak yerine sonraki odağın neden onu izlediğini açıklamalıdır.

Anlamlı bir kavramsal köprü, tarama tartışmasının ilerleyişini yorumlanabilir kılarak bütünlüğü destekler.

Örneğin, bir yaklaşım hakkında geniş bir anlaşma belirleyen bir alt bölümü, bu anlaşmayı belirli koşullar altındaki sınırlamalara dair kanıtlarla karşılaştıran bir alt bölüm izleyebilir.

Bu ilişki, ikinci alt bölüme izlemesi için açık bir analitik neden verirken, ilgisiz bir temaya aniden geçmek sırayı kavramsal olarak açıklamadan bırakır.

Tek başına bir bağlantı sözcüğü bütünlük oluşturmaz; bağlantı, sonraki alt bölümün önceki çıkarımı nasıl geliştirdiği, onunla karşıtlık oluşturduğu, onu devam ettirdiği, daralttığı veya yeniden çerçevelediğinden gelir.

Gövdeyi Taramanın Genel Amacına Bağlamak

Gövdenin son aşaması, önceki alt bölümlerin kümülatif sentezini sonuçtan önce tarama amacıyla ilişkilendirmelidir.

Gövdenin topluca işaret ettiği genel örüntüyü veya gerilimi ortaya çıkarmalı ve bu yorumu tarama odağına bağlamalıdır.

Bu bağlantı, sonucun yeni bir analitik dal başlatmasını gerektirmeden kapanış işlevini hazırlar.

Gövde birden fazla yorumu destekliyorsa, kümülatif sentez bu alternatifleri korumalı ve bunların tarama amacı açısından önemini netleştirmelidir.

Sonuç daha sonra, analizi gövdenin desteklediğinin ötesine taşımadan, yerleşik örüntüyü, gerilimi ve çıkarımı uygun bir kapanışta pekiştirebilir.

Literatür Taraması Yapısının Tez veya Büyük Bir Makalede Değişimi

Literatür taraması yapısı, tarama bir tez, doktora tezi veya daha büyük bir makale içinde yer aldığında aynı temel bölüm işlevlerini farklı şekilde dağıtabilir.

Gömülü bir literatür taraması, kapsam, yöntemsel bağlam veya daha sonraki kapanış malzemesinin bir kısmını sağlamak için çevreleyen belge bağlamına güvenebilir.

Bağımsız bir tarama ise bu işlevleri kendi sınırları içinde taşır, bu nedenle görünür yapı, taramanın temel analitik amacını değiştirmeden farklılık gösterebilir.

Bu nedenle ayrım, hangi belge bağlamının üstün olduğu değil, her bölüm işlevinin nerede bulunduğu arasındadır.

Bağımsız bir tarama, kapsamını, sentezini ve kapanış işlevini kendi kendine yeten bir tarama içinde barındırırken, gömülü bir tarama bu işlevleri çevreleyen bölümler veya kısımlarla paylaşabilir.

Belge bağlamı	Açılış/kapsam işlevi	Gövde sentezinin yeri	Kapanış işlevi
Bağımsız literatür taraması	Taramanın kendi açılış sınırları içinde belirlenir	Taramanın ana gövdesi içinde geliştirilir	Taramanın kendi kapanış sınırları içinde tamamlanır
Tez veya doktora tezinde ayrılmış bölüm	Bölüme özgü kapsamı, tez veya doktora tezinde başka bir yerde oluşturulan bağlamla birleştirebilir	Öncelikle ayrılmış literatür taraması bölümünde yer alır	Bölümü kapatabilirken, daha geniş çıkarımlar belgenin başka bir yerinde geliştirilir
Bütünleşik literatür taraması bölümü	Kapsamını çevreleyen bölümden veya daha büyük makaleden alabilir	Ayrı bir tarama bölümü yerine ilgili bölüm içinde yer alır	Daha büyük belgeye hizmet eden daha sonraki bir tartışma veya sonuca dahil edilebilir

Belge bağlamı bu nedenle literatür taramasının konumunu belirler ve bu da korunan her bölüm işlevinin nerede görünür hale geldiğini etkiler.

Ayrılmış bir bölüm, daha önceki malzemeden bağlamsal destek alırken net bir bölüm sınırı koruyabilirken, bütünleşik bir bölüm sınırlarının daha fazlasını çevreleyen argümana emebilir.

Her iki durumda da, yapısal yeniden dağıtım, işlevlerin otomatik olarak kaldırılmasından ziyade yerleşimiyle ilgilidir.

Kesin bölüm sınırları ve başlıkları disipline, kuruma ve özel gerekliliklere göre değişebilir, bu nedenle evrensel bir tez veya doktora tezi düzenlemesi geçerli değildir.

İlgili ayrım, literatür taramasının bağımsız mı yoksa gömülü mü olduğu ve gerekli işlevlerinin bu belge bağlamı içinde nasıl dağıtıldığıdır.

Temel Giriş–Gövde–Sonuç Mantığı Hâlâ Geçerlidir

Giriş–gövde–sonuç modeli, zorunlu başlık etiketlerinden ziyade yapısal işlevi tanımladığı için kullanışlı kalmaktadır.

Giriş bir açılış işlevi sağlar, gövde geliştirmeyi üstlenir ve sonuç kapanışı sağlar.

Daha büyük bir belgede bu işlevler, görünür etiketleri veya sınırları değişse bile tanımlanabilir kalabilir.

Her bir işlevin olası konumu, literatür taramasının daha büyük belge içinde nasıl konumlandırıldığına bağlıdır.

Eşleme işlevseldir, kuralcı değildir; bu nedenle süreklilik, sabit etiketleri eşleştirmekten ziyade her işlevi korumaya bağlıdır.

Bu işlevler bu nedenle ayrılmış tarama malzemesi tarafından veya yapısal amaçlarının anlaşılabilir kaldığı çevreleyen bölümler tarafından taşınabilir.

• Giriş: Açılış işlevi, gömülü bir taramanın başında görünebilir veya kapsam ve yönü belirleyen çevreleyen malzeme tarafından kısmen taşınabilir.
• Gövde: Geliştirme işlevi, ayrılmış bir tarama bölümünde yer alabilir veya literatürün sentezlendiği ve tartışıldığı birbirine bağlı pasajlar boyunca uzanabilir.
• Sonuç: Kapanış işlevi, taramanın sonunda görünebilir veya çıkarımlarını pekiştiren çevreleyen bir bölüme taşınabilir.

Örneğin, gömülü bir tarama, kapsamını daha önceki bir tez bölümünden devralabilir, sentezi mevcut bölüm içinde geliştirebilir ve kapanış çıkarımını daha sonraki bir tartışmaya aktarabilir.

Giriş, gövde ve sonuç mantığı, ayrı ayrı etiketlenmiş üç bölüm olmasa bile, bu işlevler ve konumları aracılığıyla anlaşılabilir kalır.

Bölüm Sınırları Çevreleyen Araştırma Yapısına Bağlıdır

Bir literatür taraması bölüm sınırı, taramanın çevreleyen araştırma yapısı içinde üstlendiği role bağlıdır.

Belgedeki amacı, taramanın nerede başladığını, hangi önceki bağlama güvenebileceğini ve onu hangi malzemenin izlediğini etkiler.

Sınır, bu nedenle evrensel bir kuraldan ziyade taramanın daha geniş tez mimarisiyle olan yapısal ilişkisini yansıtmalıdır.

Bir literatür taramasının ayrı bir bölüm sınırına mı yoksa daha bütünleşik bir bölüm sınırına mı ihtiyaç duyduğunu belirleyen birkaç ölçüt vardır.

Bazıları araştırma tasarımından ve sentez yükünden kaynaklanırken, diğerleri disiplini, danışman beklentilerini veya kurumsal gereklilikleri yansıtır.

Bu koşullar birlikte, taramanın izleyen argümana veya yönteme geçmeden önce ne kadar bağlam ve sentez içermesi gerektiğini belirler.

İlgili ölçütler, her bir çevreleyen belge koşulunu, literatür taraması sınırı için yapısal çıkarımına bağlar.

• Belge amacı: Önemli bir analitik rol üstlenen bir taramanın daha net sınırlara ihtiyacı olabilirken, daha dar kapsamlı bir destek taraması daha bütünleşik bir konumda yer alabilir.
• Tez mimarisi: Önceki bağlam ve onu izleyen argüman veya yöntem, literatür taramasının nerede başlayıp bittiğini sınırlayabilir.
• Sentez yükü: Önemli miktarda sentezden sorumlu bir tarama, daha geniş argümanın sınırlı bir bölümünü destekleyenden daha fazla yapısal alan gerektirebilir.
• Disiplin gelenekleri: Disiplin, literatür sentezinin tek bir konumda yoğunlaşmasını veya araştırma yapısının ilgili kısımlarına dağıtılmasını etkileyebilir.
• Yerel gereklilikler: Danışman beklentileri ve kurumsal gereklilikler, belirli yerel geleneklerin geçerli olduğu durumlarda bölüm veya kısım yerleşimini sınırlayabilir.

Örneğin, bir literatür taraması, sentez yükü önemli bir bağımsız tartışmayı desteklediğinde ayrılmış bir bölüm oluşturabilir, ancak sentez daha dar bir araştırma aşamasına hizmet ettiğinde entegre edilebilir.

Farklı bir tez mimarisi ayrıca, taramadan önce bağlamsal malzeme yerleştirebilir veya yöntemsel tartışmayı hemen sonrasına taşıyarak uygun bölüm sınırını değiştirebilir.

Nihai bölüm sınırı kararı, araştırma yapısı, belge amacı, disiplin geleneği, danışman beklentileri ve geçerli kurumsal gerekliliklerle uyumlu olmalıdır.